Het pure leven in Costa Rica

Roos Hagenauw

In het noordwesten van Costa Rica steekt het schiereiland Nicoya de Stille Oceaan in. Deze regio is een van de grootste blue zones ter wereld – hier worden mensen gemiddeld 90 of zelfs 100 jaar oud, en dat in goede gezondheid. Niet zo gek, want puur leven is hier het ultieme motto.

Respect voor de natuur

Een stuk of tien schildjes glinsteren in de ochtendzon op het strand. Sporen van kleine flippertjes verspreiden zich erachter, totdat er weer een golf aanspoelt die de avonturiers meevoert. Ik let goed op dat ik achter de schildpadden blijf staan die net uit hun ei zijn gekropen, want het zeewater verplaatst de vrij hulpeloze beestjes doorlopend.

Ik sta op het strand van Tambor Bay aan de westkust van Costa Rica, waar de jonge dieren net zijn uitgezet door vrijwilligers van Tambor Bay Turtles. ‘Het is altijd weer een bijzonder moment om ze vrij te laten in zee,’ zegt Iratxe Casado met een glimlach op haar gezicht. ‘Het is een mooie afsluiting van de inspanningen die we hebben verricht. Nu kunnen we alleen maar hopen dat ze de gevaren van de zee gaan overleven.’ Het schildpaddenproject is opgezet door de lokale bevolking van de regio die zich zorgen maakte over de steeds kleiner wordende populatie van zeeschildpadden. Vrijwilligers verzamelen ’s nachts eieren uit de nesten op het strand voordat ze worden opgegeten door andere dieren of zelfs verhandeld door mensen. Op een speciale hatchery (broedplaats) kunnen ze vervolgens veilig uitkomen. Dit zorgt ervoor dat de overlevingskans van de schildpadden wordt vergroot van 10 procent naar wel 80 procent.

Het is een van de vele beschermingsprojecten die het land kent; wanneer je langs de kust rijdt zie je op veel plekken bordjes met turtle rescue op het strand staan. Het zegt veel over het respect en de liefde die de inwoners van Costa Rica hebben voor hun dieren en natuur. Duurzaam leven is al jaren de norm en het land geeft hiermee graag het goede voorbeeld voor de rest van de wereld: Costa Rica heeft als doel in 2021 CO2-neutraal te zijn.

Pura vida

De wind staat goed die ochtend en het blijkt het perfecte moment om te gaan surfen. Op een half uur rijden van Tambor Bay ligt het sfeervolle backpackersdorpje Montezuma, een voormalig vissersdorp. Eind jaren 80 was het nog nauwelijks te bereiken door de slechte weg ernaartoe, maar inmiddels is het een populaire bestemming voor surfers. Waarom dat zo gekomen is wordt me al snel duidelijk wanneer ik samen met de lokale surfinstructeurs een korte wandeling maak langs de woeste kust van de Playa Grande naar de beste surfspot (voor beginners): de route is prachtig. Weelderige palmen ruisen in de wind en kleurrijke bordjes sieren de bomen met teksten als: save the ocean, I

Aangekomen bij de surfspot klimt een van de instructeurs met een vloeiende beweging langs de stam van een palmboom omhoog en begint hij behendig kokosnoten los te hakken. Vers fruit wordt klaargelegd en even later geniet ik met mijn surfshirt al aan van frisse kokosmelk en sappige ananas. Ik begrijp heel goed dat je verliefd kunt worden op deze plek, zoals gebeurde bij Laura Planus, de Franse eigenaresse van de surfschool. ‘Toen ik hier als vrouw in mijn eentje aankwam heb ik me nooit onveilig gevoeld,’ vertelt ze. ‘Iedereen is hier altijd vriendelijk, helpt elkaar en past op elkaar. Het is echt leven met het motto Pura Vida.’ 

Pura Vida. Een uitspraak die je in Costa Rica meerdere malen per dag hoort. Het laat zich niet goed vertalen en is in meerdere situaties te gebruiken, maar het betekent zo veel als ‘geniet van het leven’ en ‘pluk de dag’. Toevallige voorbijgangers groeten elkaar op deze manier, je roept het als je proost of gebruikt het om antwoord te geven op de vraag ‘hoe gaat het?’ Nadat ik een uur op mijn surfboard in het water heb gelegen en even uitrust op een boomstronk met een nieuwe kokosnoot in mijn hand, voel ik de betekenis van Pura Vida tot in mijn tenen.

Een Kapucijnaapje. Foto | Saddako/iStock

Wildlife

Om meer van het land te zien is het onvermijdelijk om wat uren in de auto door te brengen. Hoewel de zon uitnodigend schijnt (ondanks de voorspelde tropische regenbuien – die eigenlijk niet te voorspellen blijken) geniet ik enorm van de tijd op de weg. De uitzichten zijn adembenemend en de natuur langs het asfalt wonderschoon. Ik droom weg bij hagelwitte stranden met wuivende palmbomen en de heuvelachtige en met bomen begroeide weides waar bontgekleurde paarden rustig staan te grazen in de schaduw.

De rit eindigt bij de rivier de Tempisque, waar ik in de buurt van Ortega aan boord stap van een tourboot. De 144 meter lange rivier loopt door Nationaal Park Palo Verde in de provincie Guanacaste en is de ideale plek voor het spotten van wildlife. De grote missie van vandaag: krokodillen zien.

Rustig varen we langs de oevers van de rivier en al snel is het raak. Goed gecamoufleerd en bewegingloos als een uit klei geboetseerd standbeeld liggen er verschillende krokodillen langs de kant van het water. Ze liggen zo stil dat ik ervan schrik wanneer een van de dieren zijn wijd opengesperde bek plotseling dichtklapt en het water inglijdt.

Het is soms even goed turen, maar ook in de bomen is van alles te zien. Kleine zwart-witte kapucijnaapjes slingeren tussen de hoge toppen en zorgen voor een vermakelijke show. Ze verplaatsen zich soepel van boom tot boom en maken duizelingwekkende sprongen. Met een verrekijker tegen mijn neus gedrukt zie ik lome leguanen beschut in de takken van overhangend groen liggen en ook een lepelbekreiger zit stilletjes tussen de bladeren; een vruchtbare tour voor dierenliefhebbers zoals ik.

Traditionele lunch

De lunch staat bijna klaar als we terugkeren in Ortega. In het kleine dorp is de inheemse Chorotega-cultuur nog springlevend – we rijden langs simpele, maar vrolijk gekleurde huisjes verspreid tussen de koeien en palmbomen, waar de was buiten in de zon wappert aan de lijn. De casado, zoals deze uitgebreide lunch wordt genoemd, wordt klaargemaakt in een restaurant dat al zeven generaties door dezelfde familie wordt gerund en waar de gerechten op een traditionele wijze bereid worden. Onder het genot van een glas verfrissende vruchtenlimonade kijk ik toe hoe de kok, een kleine vrouw met vriendelijke, donkere ogen, behendig mais maalt in een handmolen. Ze overhandigt me een bolletje deeg, waar ik een platte tortilla van moet kneden. Intussen wordt in een grote pan kip gebakken en ook de tortilla’s belanden op het houtvuur. De tafel is gedekt met palmbladeren die dienen als borden en kleurrijke schalen gevuld met heerlijk ruikende gerechten. Er staat gebakken kaas, kip met aardappel en ei, krokante vis, bonensaus, salade, gefrituurde banaan en rijst – waarvan vooral de knapperige, uitgebakken restjes uit de pan favoriet zijn. Genietend van alle rijke smaken die typerend zijn voor het land is er voor mij geen twijfel mogelijk: op deze manier wil ik ook wel 100 worden. 

Make it happen

Hoe er te komen
Vanuit Amsterdam en Brussel vlieg je met een tussenstop naar Liberia (skyscanner.nl). Vanaf daar is het ongeveer 1,5 uur rijden naar het schiereiland Nicoya.

Vervoer ter plaatse
Om meer van het land te zien is het handig om een auto te huren. De meeste wegen zijn goed onderhouden, maar tijdens het regenseizoen tussen juni en november is een 4x4 aan te raden. Let altijd goed op voor wilde dieren die over de weg lopen. Bij het vliegveld Liberia vind je verschillende verhuurbedrijven.

Reistips
Bij Surf School By the Wave in Montezuma kun je surflessen nemen in groepsverband of met een privé-instructeur. Naast gebruik van een surfboard en shirt is ook vers fruit bij de prijs inbegrepen (vanaf €40; surfbythewave.com). Het familiebedrijf Palo Verde Boat Tours biedt boottours aan over de de rivier de Tempisque met een ervaren gids. Naderhand staat er een uitgebreide lunch klaar in hun restaurant in Ortega.

Meer informatie
Onze gids Costa Rica biedt inspiratie en praktische informatie om je reis te plannen. Op visitcostarica.com vind je verschillende suggesties voor reisroutes in het land.

Openingsbeeld: Olaf Loose / iStock