Ervaar de idylle van de Griekse Cycladen op Naxos

Redactie Lonely Planet
Ervaar de idylle van de Griekse Cycladen op Naxos

Trek landinwaarts de bergen in en ontdek een unieke en zorgvuldig beschermde cultuur van ambacht en lokale producten. 

Het binnenland van Naxos ziet er zó anders uit dan dat van de buureilanden dat het moeilijk is te geloven dat dit eiland ook bij de Cycladen hoort. Vanaf de kust lopen gouden graanvelden over in glooiende heuvels vol eeuwenoude ceders en dikke, knoestige olijfbomen. Tractors tuffen over smalle weggetjes omgeven door cactussen. Granieten bergen rijzen op en werpen donkere schaduwen over de vallei. Nog veel hoger drijft een enkele adelaar op de wind.

Naxos is altijd een aparte plek geweest. De bevolking is voor hun levensbehoeften afhankelijk van het land en elkaar; ze zijn nauwelijks bezig met de zee en wat daarachter ligt. De belangrijkste plaatsen liggen in het binnenland en niet aan de kust. Halki, diep in de bergen gelegen, was het hoofdstadje tot de administratieve sector zich in de jaren 50 verplaatste naar de havenplaats van Naxos. In tegenstelling tot Paros of Mikonos zijn de meeste oude gebouwen hier niet wit met blauwe luiken. De straten zijn breed, de huizen zijn geverfd in pastelkleuren en gebouwd in neoklassieke stijl met grote ramen.

Uitzicht over het dorp Halki in het Trageagebergte, diep in het binnenland van Naxos | Foto: Adrienne Pitts / Lonely Planet

Halki raakte in de tweede helft van de 20ste eeuw in verval, maar is nu weer het culturele hart van het eiland. Katharina Bolesch en Alexander Reichardt hebben zich sinds ze hier in 1989 kwamen wonen ingezet voor de wederopbloei van het dorp. Het getrouwde stel maakt keramiek, sieraden, steendrukken en marmeren beeldjes in hun werkplaats. Een constante stroom bezoekers loopt hun galerie Fish & Olives in en uit. 'Alle wegen leiden naar Halki,' zegt Katharina, terwijl ze voorzichtig een keramische olijf naast een vaas zet. Alex schildert intussen de contouren van een vis op een kom. 'Niemand woonde vroeger aan de kust, we hadden hier altijd alles wat we nodig hadden. Het leven heeft zich altijd midden op het eiland afgespeeld.'

In Apiranthos, een paar kilometer verderop, maakt een vrouwenbedrijf sinds de jaren 80 hetzelfde punt. In een kamer in het hoogste deel van het dorp, met de ramen open om de koele berglucht binnen te laten, werken hier 20 vrouwen aan het borduren van herderstenues en het weven van tafelkleden en dekens. Hun doel is om de bergtradities in ere te houden en de zo gekoesterde zelfredzaamheid te bewaren.

Een geitje op de boerderij van Yannis en Maria | Foto: Adrienne Pitts / Lonely Planet

Naxos is het vruchtbaarste eiland van de Cycladen en had een gegarandeerde autonomie door de goede landbouwgrond. Niemand hoeft de zee over om goederen te halen. Zelfs in Halki groeien abrikozen-, citroenen- en perenbomen in elke achtertuin, met een overvloed aan fruit tot gevolg. Het is dan ook erg passend dat de beschermheer van het eiland Dionysos is: de god van wijn, plezier en vruchtbaarheid. 'De mensen zeggen dat er hier zo veel wijn was dat het door de rivieren stroomde,' lacht gids Eleni Kontopidi. 'Misschien maakt overvloed mensen wel creatief. Je neemt alles wat je hebt en maakt er kunst van.'

De overvloed geeft de Naxiërs ook de natuurlijke neiging tot eten en voeren. In een boerenkeuken in de vallei onder Halki roert geitenboer Yannis in een verse lading kaas, met een glas raki op de leuning van zijn stoel. Zijn vrouw Maria presenteert meteen dienblad na dienblad vol met eten: courgettebeignets; spanakopita waar de spinazie uitpuilt; salades met tomaat, komkommer en venkel; baklava met jam... Allemaal in huis gemaakt met eigen producten. Het echtpaar is bang dat ze niet genoeg hebben aangeboden. 'We nemen gastvrijheid heel serieus op Naxos,' legt Eleni uit. Ze proeft een hapje van de geitenkaas. 'Als je in de bergen woont ben je afgesloten van de rest van de wereld en voel je je meer verbonden met elkaar. We geven niet veel geld uit aan dingen, maar we delen altijd wat we hebben.'

Ontdek de Cycladen, lees Griekenland in het klein.

Openingsbeeld: Freeartist / iStock 


Volg Lonely Planet op Instagram